• Độc đáo lễ mừng cơm mới của đồng bào Si La
  • Thời gian đăng: 10/3/2019 2:53:39 PM
  • Cũng giống như các dân tộc khác, người Si La có rất nhiều nghi thức, lễ hội. Những nghi thức, lễ hội đó được diễn ra ngay trong đời sống hàng ngày của người dân phản ánh hiện thực cuộc sống, bản sắc riêng của dân tộc. Lễ mừng cơm mới là một trong những nghi lễ độc đáo truyền tải những tâm tư, tình cảm, suy nghĩ và những quan điểm sống của đồng bào Si La.
  • Lễ Mừng cơm mới là một nghi thức nông nghiệp chứa đựng nhiều yếu tố văn hóa tích cực và là một phần quan trọng trong ý thức của đồng bào Si La. Lễ mừng cơm mới của đồng bào Si La thường được tổ chức từ cuối tháng 8 đến đầu tháng 9 âm lịch, là thời gian vụ lúa đầu mùa bắt đầu chín. Theo quan niệm của người Si La, trong suốt quá trình sản xuất của gia đình và dòng họ luôn có sự che chở của tổ tiên, ông bà, cha mẹ. Vì vậy, khi con cháu trong dòng họ dùng những nông sản đó không được quên ơn tổ tiên, ông bà, cha mẹ những người lớp trước đã truyền đạt lại kinh nghiệm sản xuất và luôn phù hộ, che chở, bảo vệ sức khỏe và mùa màng cho con cháu. Người Si La sẽ lấy những hạt lúa chín đầu tiên của vụ mùa về cúng tổ tiên trước khi thu hoạch. Năm nay Lễ mừng cơm mới của người Si La bản Nậm Sin, xã Chung Chải, huyện Mường Nhé được Ban dân tộc tỉnh phối hợp với chính quyền xã cùng người dân tổ chức tái hiện toàn bộ nghi lễ, nhằm bảo tồn và phát huy nét văn hóa độc đáo này.

    02102019_1-compressed.jpg

    02102019_2-compressed.jpg

    Lễ mừng cơm mới là một trong những nghi lễ  truyền thống đặc trưng của người Si La. Họ không chỉ tổ chức lễ tại từng gia đình của từng dòng họ riêng mà còn quây quần cả bản, cử thầy mo cùng tổ chức cúng cho cả bản.

    02102019_3-compressed.jpg

    Lễ vật là những đồ ăn thức uống quen thuộc trong đời sống hàng ngày, được bà con chuẩn bị từ nhiều ngày trước đó. Trong đó cơm nấu bằng gạo mới gói cẩn thận trong lá chuối, một nắm bông lúa cùng với 1 con sóc, 1 con cua, 1 con cá đã được chế biến, gói vào lá chuối, hấp chín bày lên mâm cúng.

    Mâm cúng còn đặt thêm bát nước trắng và một ống tre cao 15 cm, có đường kính miệng khoảng 8 cm, bên trong ống có men rượu, trên miệng phủ lá chuối và cắm 3 que tre, tượng trưng cho bình rượu cần.

    “Ba tháng tìm con sóc có rồi, con cua, con cá có rồi/ Một giáp mười ba ngày cũng đến rồi/ Một năm 12 tháng cũng đến rồi/ Anh em xa gần cũng về đây đông đủ/ Kính mời ông bà, tổ tiên cùng nhau về hưởng thụ và ban cho con cháu sức khỏe, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu”.

    02102019_4-compressed.jpg

    Lời cúng được lặp đi lặp lại 9 lần, sau mỗi lấn khấn thầy mo phụ sẽ múc  3 thìa nước đổ vào ống tre, tượng trưng cho nghi thức mời rượu.

    02102019_5-compressed.jpg     

    02102019_6-compressed.jpg

    Trong ngày làm lễ ngay từ sáng  sớm, tất cả các gia đình trong bản tổ chức quét dọn vệ sinh quanh làng bản, dọn nhà cửa, rửa sạch bát đũa, lau chùi các đồ dùng sinh hoạt trong nhà và sửa sang nơi thờ cúng. Vì người Si La quan niệm rằng khi tổ tiên, ông bà thế giới bên kia đến hưởng thụ đồ lễ mà thấy nhà cửa, đồ dùng không vệ sinh sạch sẽ khiến tổ tiên không thích và sẽ không phù hộ bảo vệ mùa màng nữa.

    02102019_7-compressed.jpg

    Đối với các đồ cúng chính; thịt sóc phải được những người đàn ông trong gia đình chuẩn bị từ 3  tháng trước đem về sấy khô đề dành đến ngày làm lễ, cua, cá được phụ nữ ra suối bắt từ hôm trước, họ chọn những con của to, béo để chế biến lễ vật. Đồ cúng phải có đủ thực phẩm dưới sông suối và trên nương, trên rừng và điều đặc biệt không thể thiếu là cơm nấu bằng gạo mới.

     02102019_8-compressed.jpg

    Phụ nữ Si La nấu cơm mới để làm mâm cúng

    Sau khi mọi thứ được chuẩn bị xong, chiều tối trưởng dòng họ bắt đầu nấu cơm mới và chế biến các đồ lễ bày lên mâm cúng. Khi mặt trời lặn hẳn, gia chủ tiến hành lễ cúng mời tổ tiên, ông bà, cha mẹ những người đã khuất về hưởng đồ lễ cơm mới, bởi theo quan niệm của người Si La khi mặt trời lặn ông bà mới có thể về bên con cháu.

    02102019_9-compressed.jpg

    Lễ vật được gia chủ mang vào nhà đặt cạnh 1 bếp lửa bên giường của gia chủ. Bếp được làm cạnh cột chính của nhà, là nơi giữ lửa ấm cho cả họ, bảo vệ che chở cho mọi người, là nơi chủ hộ sưởi ấm và hút thuốc.  Đối với lễ cúng chung của bản thì cần một thầy mo phụ, còn tại gia đình trưởng họ khi cúng phải có một người con trai ngồi cạnh để mời rượu ông bà, tổ tiên.

    Cuộc sống của người dân tộc Si La gắn chặt với núi rừng, điều kiện canh tác khó khăn, đồng bào Si La luôn mơ ước về sự no đủ. Chính vì vậy  Lễ mừng cơm mới được cộng đồng người Si La trân trọng gìn giữ từ đời này sang đời khác, với mong muốn cầu cho mưa thuận, gió hòa, mùa màng bội thu, bản làng ấm no, sung túc.Lễ mừng cơm mới của dân tộc ít người nhất miền Bắc ngoài ý nghĩa tín ngưỡng, còn là dịp để các dòng họ tưởng nhớ người đã khuất, để anh em họ hàng hội tụ, biểu thị sự đoàn kết và sức mạnh cộng đồng.       

    02102019_10-compressed.jpg

    Khi cúng xong các gia đình sẽ cùng nhau ăn mừng lúa mới. Người Si La rất coi trọng lễ mừng cơm mới nên các dòng họ thường tổ chức rất chu đáo. Đồng bào cùng nhau tưng bừng nhảy múa các bài hát dân ca truyền thống, trò chơi dân gian của dân tộc mình. Các điệu hát và tiếng sáo, tiếng đàn vang lên khắp núi rừng mỗi mùa lễ báo hiệu một mùa bội thu, an lành, no ấm. Không khí rộn rã trong tiếng nói cười và những lời chúc tụng nhau. Mọi người ai cũng vui mừng trước thành quả của một vụ mùa bội thu và tin tưởng rằng sẽ rồi đây cuộc sống của họ sẽ còn rất nhiều cuộc vui như thế

  • Thanh Tùng
  • Các tin khác:
    Bí thư Tỉnh ủy Trần Văn Sơn kiểm tra và làm việc tại huyện Mường Nhé
    Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh tiếp xúc cử tri huyện Mường Nhé
    Huyện Mường Nhé chuẩn bị tham gia Ngày hội văn hóa dân tộc Thái lần thứ 2 năm 2019
    Mường Nhé đẩy mạnh phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”
    Điện Biên tổ chức Giải Bóng chuyền hạng A toàn quốc năm 2019
    Mường Nhé tiếp tục vần động thu hồi vũ khí vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ
  • BẢN ĐỒ ĐỊA CHÍNH
  • TIN THÔNG BÁO
  • THƯ VIỆN ẢNH
  • js slider
  • Chuyên mục ảnh
  • Dịch vụ công trực tuyến
  • Dich vu dien
  • Tài liệu Quốc hội
  • Quy hoạch Huyện
  • Du lịch Mường Nhé
  • Giấy mời
  • LIÊN KẾT WEBSITE
  • THỐNG KÊ TRUY CẬP
  • Tổng truy cập:
  • stats counter
    vòng bi bạc đạn SKF Vòng bi SKF chính hãng Gối đỡ SKF Mỡ bôi trơn SKF Vòng bi SKF Gối đỡ UCP Vòng bi NSK Mỡ bôi trơn SKF Mỡ chịu nhiệt SKF